دلایل عمده فوکوس نکردن دوربین؛ بررسی علل و راهکار های کاربردی

پیشنهادهایی برای شما

مشاهده همه

سه‌ پایه دوربین اولانزی Ulanzi MT-81 Heavy-Duty Camera Tripod

11,000,000

سه‌ پایه دوربین و موبایل اولانزی Ulanzi TT31 Camera Tripod

9,240,000

سه‌ پایه دوربین و موبایل اولانزی Ulanzi Ombra II Camera Tripod

8,820,000

فن خنک کننده دوربین اولانزی Ulanzi CU01 Camera Cooling Fan

5,320,000

استند رو میزی دوربین و میکروفون TE-416 camera and microphone stand

11%

4,990,000 5,600,000

کیف لنز دوربین D 03 Camera lens bag

56%

220,000 500,000

سه پایه دوربین فوتوپرو Fotopro A4i camera tripod

9,500,000

سه پایه دوربین فوتوپرو Fotopro A5i camera tripod

10,770,000

پایه نگهدارنده دوربین ورزشی magic arm xp239 Suction Cup Mount

16%

1,600,000 1,900,000

کیف لنز دوربین جی جی سی JJC Mirrorless Lens Pouch

1,000,000

کیف فیلتر لنز دوربین جی جی سی JJC Camera Lens Filter Pouch

1,500,000

دوربین بدون آینه کانن Canon EOS R8 Mirrorless Camera with RF 24-105mm f/4-7.1 Lens

1%

166,000,000 168,000,000

امروز، ایده عکاسی با فوکوس دستی کمی دیوانه‌وار به نظر می‌رسد. اما در اینجا این مسئله وجود دارد و شاید باورش برای شما دشوار باشد، برخی از موقعیت‌های عکسبرداری وجود دارد که شما باید فوکوس خودکار را خاموش کنید. برخی از شرایط عکسبرداری وجود دارد که در آن فوکوس خودکار به جای کمک به شما، مانع شما خواهد شد. ممکن است بپرسید که دلیل این امر چیست؟ دلیل ساده این است : سیستم فوکوس خودکار خیلی هوشمند نیست. این سیستم از نشانه‌های بصری خاصی استفاده می‌کند تا بداند کجا باید فوکوس شود، اما همه این کارها را بر اساس کنتراست و نور انجام می‌دهد. سیستم اتوفوکوس قادر نیست هوشمندانه به یک صحنه نگاه کند و بفهمد سوژه مورد نظر کجا قرار دارد، بنابراین باید حدس بزند. در بیشتر موارد، این موضوع را درست حدس می‌زند. اما شرایط خاصی وجود دارد که تقریباً همیشه باعث می‌شوند دوربین به اشتباه بیافتد. در اینجا نمونه‌هایی از دلایل فوکوس نکردن دوربین و تار شدن تصویر را برای شما جمع آوری کرده‌ایم

لنز باید کالیبره شود

اگر لنز شما به طور مداوم در جلو یا عقب نقطه فوکوس مورد نظر فوکوس می‌کند، لنز شما باید کالیبره شود. این مشکل خیلی جدی نیست و می‌تواند خیلی سریع تنظیم شود، با این حال یکی از دلایل عمده فوکوس نکردن دوربین کالیبره نبودن لنز است. برخی از دوربین‌ها یک پردازشگر داخلی دارند که به صورت خودکار لنز را برای ترکیب‌های خاص لنز-دوربین کالیبره می‌کند. این ویژگی به عنوان تنظیم دقیق AF یا تنظیم میکرو اتوفوکوس (AF Micro Adjust) شناخته می‌شود. گزینه‌های دیگری هم مانند LensAlign و FoCal نیز وجود دارند که خارج از دوربین کار می‌کنند.

کثیف بودن سنسورهای فوکوس خودکار

وقتی از سنسورها صحبت می‌کنیم فقط به سنسور اصلی که در پشت آینه قرار دارد فکر می‌کنیم. اما مجموعه دیگری از سنسورها نیز وجود دارند که در بخش زیرین دوربین قرار دارند. این حسگرها، سنسور اتوفوکوس شما هستند. سنسورهای AF کثیف می‌توانند دلیل فوکوس نکردن دوربین باشد و این مشکل هنگام عکاسی از سوژه‌های کم نور یا کنتراست کم افزایش می‌یابد.

وقتی که دوربین به صورت مستمر در جلو یا پشت نقطه‌ی مورد نظر شما فوکوس می‌کند، بهتر است به طور مرتب سنسور خود را تمیز کنید. برای این کار دوربین خود را روی حالت تمیز کردن سنسور قرار دهید. سپس از یک دمنده دستی (blower) برای گردگیری حسگر اتوفوکوس استفاده کنید.

حالت فوکوس خودکار اشتباه

یکی از رایج ترین مشکلات برای ثبت عکس‌های شارپ این است که دوربین شما روی حالت اتوفوکوس اشتباه تنظیم شده است. به عنوان مثال، اگر از پرندگان عکاسی می‌کنید و به نظر می‌رسد همیشه تصاویر شما تار هستند، حالت اتوفوکوس فعال را بررسی کنید. در این شرایط اگر حالت اتوفوکوس فعال چیزی غیر از (AF-C (Continuous Servo AF باشد، با مشکل روبرو خواهید شد.

طرح اصلی نقطه AF خاموش است

شما هم احتمالا نقاط زرد یا قرمز اتوفوکوس را دیده‌اید. این نقاط همیشه دقیقا در جایی که نقطه‌ی اتوفوکوس قرار دارد نیستند و گاهی اوقات ممکن است نقاط اتوفوکوس دقیقا محلی که راهنما به آن اشاره می‌کند نباشد. در این شرایط در صورتی که از این نقاط برای اتوفوکوس استفاده کنید، در واقع تصاویر شما خارج از فوکوس خواهند بود.

انکسار ناشی از حرارت

اگر قرار باشد در یک روز گرم و آفتابی عکاسی کنید، باید با انکسار ناشی از حرارت هم مقابله کنید. وقتی هوای گرم بالا می‌رود، با هوای خنک بالا مخلوط می‌شود و باعث ایجاد اختلاف در تراکم هوا خواهد شد. این موضوع باعث می‌شود سیستم فوکوس خودکار دوربین شما از کار بیافتد. این مشکل بیشتر از زمان عکاسی با لنزهای واید، در زمان عکاسی با لنزهای تله فوتو مشهود است. تقریبا هیچ راه حلی برای این مشکل وجود دارد به جز اینکه شما باید مکانی را پیدا کنید که زمین در فاصله‌ی بین شما و سوژه خنک‌تر باشد.

کثیفی اتصالات لنز

اتصالات بین لنز و دوربین شما به صورت مستمر در حال انتقال اطلاعات هستند. اگر این اتصالات کثیف باشند، توانایی قفل کردن دقیق فوکوس در آن‌ها مختل می‌شود.

تکنیک‌های نامناسب

اگر تکنیک‌های شما دقیق نباشد، از هر 10 بار عکاسی، 9 بار با تار شدن عکس‌های خودتان مواجه خواهید شد. تکنیک ضعیف می‌تواند از استفاده از سرعت شاتر کندتر از بهینه گرفته تا  عدم تمایل به استفاده از سه پایه، یا حتی تنفس نادرست هنگام عکسبرداری متفاوت باشد.

سوژه‌های سخت/حسگر اشتباه

سوژه‌های سخت و انتخاب اشتباه سنسور می‌تواند ترکیبی نا امیدکننده باشد و منجر به عملکرد ضعیف فوکوس خودکار شود. نقطه AF مرکزی روی دوربین شما معمولاً حساس‌ترین نقطه است و حداکثر میزان فن آوری را دارد. هرچه بیشتر و بیشتر از نقطه AF مرکزی دور می‌شوید، عملکرد اتوفوکوس کندتر و غیر قابل اعتمادتر خواهد شد. بعلاوه، هنگام عکاسی ازسوژه‌های کم نور و کم کنتراست، متوجه می‌شوید که این مشکل همراه با انتخاب سنسور نادرست افزایش می‌یابد.

صحنه‌هایی با کنتراست کم

آیا تابحال سعی کرده اید از چیزی کاملاً سفید یا چیزی که بیشتر آن سفید است عکس بگیرید؟ فرض کنید چند تخم مرغ سفید دارید و می‌خواهید آنها را در یک کاسه سفید قرار دهید و از آنها در زمینه سفید عکس بگیرید. این یک عکس جالب و جذاب ایجاد می‌کند، اما وقتی دوربین خود را به سمت آن اشیا سفید هدف می‌گیرید، چه اتفاقی می‌افتد؟ احتمالاً دوربین شما فوکوس می‌کند و سپس از فوکوس خارج می‌شود. این معضل «hunting» نامیده می‌شود و  یکی از آزاردهنده‌ترین مشکلاتی است که ممکن است برای شما رخ دهد.

دلیل این اتفاق عدم وجود کنتراست در صحنه است. لنز شما برای قفل کردن فوکوس به کنتراست نیاز دارد، درغیر اینصورت نمی‌فهمد لبه‌ها کجا هستند. برای حل این مشکل‌، می توانید قابل فهم‌ترین لبه را در صحنه در مرکز قاب قرار دهید (یا هرجایی که نقطه فوکوس شما قرار دارد)، برای قفل کردن فوکوس، شاتر را تا نیمه فشار دهید، سپس دوباره ترکیب بندی کنید و عکس بگیرید، اما ممکن است متوجه شوید که حتی این استراتژی هم کار نمی‌کند در این صورت، باید فوکوس خودکار را خاموش کرده و به صورت دستی فوکوس کنید.

 شرایط نوری ضعیف

شرایط کم نور تقریباً همان مشکلی را دارد که صحنه های کم کنتراست دارند. دوربین شما ممکن است در شرایط کم نور بتواند صحمه را به خوبی نوردهی کند، به شرطی که از سه پایه و سرعت شاتر به اندازه کافی آهسته استفاده کنید، اما در این شرایط نمی‌تواند به خوبی ببیند که کجا باید فوکوس کند. برخی از دوربین‌ها سعی می‌کنند با استفاده از «لامپ کمکی اتوفوکوس» (AF Assist Lamp) که یک نور کوچک است که در بالا یا کنار لنز شما قرار دارد، این مشکل را برطرف کنند. این چراغ به طور موقت سوژه شما را به اندازه کافی روشن می‌کند تا دوربین شما بتواند فوکوس را قفل کند، (برای جلوگیری از ایجاد مزاحمت برای انسان‌ها و حیوانات، برخی از دوربین‌ها از مادون قرمز برای دور زدن مشکل استفاده می‌کنند). این نور کاربرد محدودی دارد، زیرا شما برای کار کردن با سوژه خود باید حداکثر 3 متر از آن فاصله داشته باشید، بنابراین برای عکاسی منظره بعد از تاریکی هوا یا صحنه‌های بزرگتر نمی‌توانید از آن استفاده کنید.. در صورتی که هیچکدام از این راهکارها پاسخگو نبودند، باید از فوکوس دستی استفاده کنید و از توانایی دید در شب خودتان استفاده کنید تا از وضوح صحنه اطمینان حاصل کنید.

 شیشه یا موانع نزدیک

یک سناریوی دیگر هم وجود دارد که احتمالاً با آن آشنا هستید. برای مثال تصور کنید که داخل باغ وحش هستید و واقعاً دوست دارید یک عکس خوب ببر داخل قفس بگیرید.سوژه در حال آفتاب گرفتن است و لنز زوم به شما اجازه می‌دهد تا به اندازه کافی نزدیک شوید تا قاب را پر کنید. این فرصت مناسب برای یک عکس خیره کننده است.

متأسفانه (در حقیقت خوشبختانه، زیرا هیچ کس دوست ندارد توسط یک ببر خورده شود)، باغ وحش یک تکه شیشه ضخیم را بین شما و ببر قرار داده است. لنز به صورت مستمر فوکوس می‌کند و از فوکوس خارج می‌شود. این اتفاق به این دلیل رخ می‌دهد که لنز شما بازتاب‌هایی را در شیشه مشاهده می‌کند، لنز شما فکر می‌کند باید روی هر چیزی که به آن نزدیکتر است، یعنی همان تکه شیشه با لکه‌ها، متمرکز شود.

با انجام چند کار ساده، می‌توانید سعی کنید فوکوس خودکار را برای درست کار کردن تنظیم کنید، اولین مورد تغییر زاویه است تا بازتاب‌ها کم شوند یا کاملاً وجود نداشته باشند. دوم این که لنز خود را صاف در برابر شیشه قرار دهید، که همچنین باعث جلوگیری از بازتاب می‌شود (هود لنز می‌تواند در این امر کمک کند). اما اگر بازهم با مشکل مواجه شدید، مجبورید از فوکوس دستی استفاده کنید.

 تصاویر ماکرو و کلوزآپ

فوکوس نکردن دوربین در عکاسی ماکرو کاملا مشهود است و وقتی واقعاً به سوژه خود نزدیک می‌شوید، فوکوس خودکار شما گیج می‌شود. دلیل آن این است که در فاصله بسیار نزدیک، عمق میدان واقعاً کم است، در واقع فاصله بین نقطه فوکوس واضح تا نقطه‌ای که همه چیز از فوکوس خارج می‌شود می‌تواند میلیمتری باشد. اکنون از نظر تئوری، اگر سوژه و دوربین شما کاملا ساکن بودند و می‌توانید از AF تک نقطه‌ای برای تعیین دقیق نقطه فوکوس خود استفاده کنید، می‌توانید فوکوس خودکار را همچنان فعال کنید. اما بیشتر اوقات، فوکوس خودکار شما دقیقاً زمانی که صحنه را دقیقاً همان طور که می‌خواستید در اختیار دارید، به فکر فوکوس مجدد میافتد، زیرا فوکوس خودکار شما واقعاً نمی‌داند که می‌خواهید نقطه فوکوس را در کجا قرار دهید و روی چه نقطه‌ای فوکوس کنید.

هنگام عکاسی ماکرو، به طور کلی بهتر است به فوکوس دستی بروید و دوربین خود را روی سه پایه قرار دهید. دلیل این امر این است که حتی در هنگام فوکوس دستی، اکثر افراد تقریباً دست ثابت را که برای نگه داشتن آن نقطه فوکوس هنگام نگه داشتن دوربین عکاسی نیاز دارید ، ندارند. حتی کمی حرکت می‌تواند فوکوس را در صحنه کاملاً تغییر دهد، بنابراین بهتر است حتی در صورت استفاده از فوکوس دستی، دوربین خود را تثبیت کرده و از ریموت کنترل استفاده کنید.

جمع‌بندی

فوکوس صحیح یکی از ارکان اصلی ثبت تصاویر با کیفیت است، اما حتی پیشرفته‌ترین دوربین‌ها نیز در شرایط خاص دچار خطا می‌شوند. همان‌طور که دیدیم، عوامل متعددی مانند کالیبراسیون نادرست لنز، سنسورهای کثیف، انتخاب اشتباه حالت فوکوس، شرایط نوری ضعیف، موانع فیزیکی مثل شیشه، و حتی تکنیک‌های نامناسب عکاسی می‌توانند باعث فوکوس اشتباه یا عدم فوکوس شوند.

در بسیاری از این موارد، راهکارهایی ساده اما مؤثر مانند تمیز کردن سنسورها، تنظیم دقیق حالت فوکوس، استفاده از فوکوس دستی، و تثبیت دوربین با سه‌پایه می‌توانند مشکل را برطرف کنند. شناخت این عوامل و تسلط بر تنظیمات دوربین، به عکاسان کمک می‌کند تا در هر شرایطی کنترل بیشتری بر وضوح تصویر داشته باشند و از ثبت لحظات مهم با کیفیت بالا لذت ببرند.

اگر دوربینتان فوکوس نمی‌کند، شاید وقت آن رسیده باشد که نه فقط تنظیمات را بررسی کنید، بلکه به تکنیک‌های خود نیز نگاهی دوباره بیندازید.