استفاده از فلاش اکسترنال یکی از بهترین روشها برای کنترل نور در عکاسی است، اما اگر تجربه زیادی در این زمینه نداشته باشید، ممکن است در اتصال و تنظیم آن با دوربینهای سونی با چالشهایی روبهرو شوید. به همین خاطر، در این مقاله قصد دارم به شما کمک کنم تا فلاش اکسترنال را بهدرستی به دوربین خود متصل کنید و از آن به بهترین شکل ممکن استفاده کنید.
اگر اولین بار است که میخواهید یک فلاش اکسترنال را روی دوربین سونی خود امتحان کنید، احتمالاً چند سوال در ذهن دارید: چطور فلاش را به درستی روی دوربین نصب کنم؟ آیا تنظیم خاصی لازم است؟ چطور میتوانم فلاش را طوری تنظیم کنم که با نور محیطی هماهنگ شود؟ در ادامه مقاله به بررسی نحوه اتصال فلاش اکسترنال و تنظیمات ترکیبی وربین سونی و شخصیسازی آنها خواهیم پرداخت.
ساخت یک مد اختصاصی برای فلاش

دوربینهای سونی این امکان را به شما میدهند که تنظیمات شخصی خودتان را در یک مد اختصاصی ذخیره کنید و هر زمان که نیاز داشتید، آن را فعال کنید. این قابلیت به شما کمک میکند که خیلی سریع بین تنظیمات مختلف، مخصوصاً برای عکاسی با فلاش یا نور طبیعی، جابهجا شوید.
البته یک نکته مهم را در نظر داشته باشید: همه تنظیمات قابل ذخیره در مد اختصاصی نیستند. بعضی از موارد، تنظیمات سراسری دوربین محسوب میشوند و باید هر بار بهصورت دستی آنها را تغییر دهید.
پس از ساخت مد اختصاصی میتوانید مراحل اتصال و کار با فلاش را شروع کنید که در ادامه به بررسی آن خواهیم پرداخت :
خاموش کردن Silent Shooting

اگر از شاتر الکترونیکی استفاده کنید، صدای شاتر حذف میشود که در بعضی شرایط، مثل عکاسی در محیطهای ساکت، خیلی کاربردی است. اما این ویژگی یک مشکل مهم دارد: امکان استفاده از فلاش را از شما میگیرد. این مشکل فقط در دوربینهای سونی نیست؛ تمام دوربینهایی که از شاتر الکترونیکی استفاده میکنند، چنین محدودیتی دارند. دلیلش هم این است که شاتر الکترونیکی باعث ایجاد تأخیر در همگامسازی فلاش میشود و عملاً فلاش کار نخواهد کرد. نحوه خاموش کردن Silent Shooting به این صورت است :
- وارد منوی Camera Settings 2 شوید (آیکون دوربین همراه با عدد ۲).
- به صفحه چهارم منو بروید.
- گزینه Silent Shooting را پیدا کنید و آن را روی Off قرار دهید.
خاموش کردن شاتر Front Curtain الکترونیکی

نکته مهمی که اینجا مطرح میشود این است که در صورتی که بخواهید همزمان با شاتر Front Curtain الکترونیکی از High-Speed Synchronization (HSS) استفاده کنید، ممکن است با مشکلاتی در نوردهی و هماهنگی فلاش مواجه شوید. این قابلیت که برای کاهش تأخیر شاتر طراحی شده است، در برخی شرایط باعث ناهماهنگی در روشنایی تصویر هنگام استفاده از فلاش میشود. به همین دلیل، توصیه میشود هنگام عکاسی با فلاش، این گزینه را غیرفعال کنید. حال چگونه میتوانیم این مد را خاموش کنیم؟
- وارد Camera Settings 2 شوید.
- به صفحه چهارم منو بروید.
- گزینه e-Front Curtain Shutter را پیدا کنید و آن را روی Off قرار دهید.
با انجام این تنظیم، از مشکلات احتمالی در هماهنگی نوردهی فلاش و شاتر جلوگیری خواهد شد.
خاموش کردن Wireless Flash

تقریبا دو پله مهم در اتصال فلاش به دوربین سونی را طی کردهایم؛ حال به سراغ گزینه Wireless Flash میرویم که برای ارتباط بیسیم با فلاشهای اکسترنال سونی طراحی شده است. اما در صورتی که از برندهای دیگری مانند گودکس (Godox)، پروفوتو (Profoto) یا سایر فلاشهای متفرقه استفاده میکنید، این گزینه ممکن است تداخل ایجاد کند و عملکرد فلاش را تحت تأثیر قرار دهد.
اگر از فلاشهای سازگار با سیستم بیسیم سونی استفاده نمیکنید، توصیه میشود این گزینه را غیرفعال کنید تا از بروز مشکلات احتمالی جلوگیری شود.
- وارد Camera Settings 1 شوید.
- به صفحه ۱۱ منو بروید (بخش Flash).
- گزینه Wireless Flash را پیدا کنید و آن را روی Off قرار دهید.
اگرچه این گزینه همیشه مشکلساز نیست، اما در برخی موارد میتواند در عملکرد فلاشهای برندهای متفرقه تأثیر بگذارد. بنابراین، خاموش کردن آن توصیه میشود مگر اینکه از فلاشهای بیسیم اختصاصی سونی استفاده کنید.
جداسازی جبران نوردهی برای فلاش و نور محیطی

در قدم بعدی به یکی از تنظیمات کلیدی در عکاسی با فلاش اشاره خواهیم کرد، که به نام جداسازی جبران نوردهی فلاش و نور محیطی شناخته میشود. با این تنظیم، میتوان نور فلاش را به صورت مستقل از نور محیطی تنظیم کرد. این کار به شما اجازه میدهد که از تنظیمات TTL فلاش برای مدیریت شدت نور فلاش استفاده کنید، در حالی که جبران نوردهی نور محیطی را به کمک دیال جبران نوردهی (Exposure Compensation Dial) تنظیم کنید.
برخی از عکاسان حرفهای ترجیح میدهند ایزو را به صورت دستی تنظیم کنند، اما این روش به دلیل دقت بیشتر در تفکیک نور فلاش و نور محیطی، معمولاً انتخاب بهتری است.
چگونه این تنظیم را انجام دهیم؟
- وارد Camera Settings 1 شوید.
- به صفحه ۱۱ بروید (بخش Flash).
- گزینه Exp.Comp.set را پیدا کنید و مطمئن شوید که روی Ambient Only تنظیم شده باشد.
با انجام این تنظیم، شما میتوانید هر یک از منابع نور را به طور جداگانه و به دقت تنظیم کنید، که این امر موجب بهبود کیفیت عکسهای شما میشود.
خاموش کردن Anti-Flicker Mode

حالت Anti-Flicker Mode برای کاهش اثرات سوسو زدن نور فلورسنت یا سایر منابع نور مصنوعی طراحی شده است. این حالت به طور خودکار زمان شاتر را تنظیم میکند تا سوسو زدن نور از بین برود. اگرچه این حالت در برخی شرایط مفید است، اما هنگام استفاده از فلاش اکسترنال، باعث میشود که صفحه Shot Result Preview نمایش داده نشود. این صفحه برای مشاهده نتیجه فلاش در لحظه و ارزیابی تنظیمات قبل از گرفتن عکس ضروری است.
شاید بپرسید ضرورت خاموش کردن این حالت چیست؟ اگر این حالت روشن باشد، نمیتوانید نتیجهی فلاش را در Shot Result Preview مشاهده کنید، که در عکاسی با فلاش میتواند باعث سردرگمی شود و به اشتباهات در تنظیمات منجر گردد.
- وارد Camera Settings 1 شوید.
- به صفحه ۱۴ منو بروید.
- گزینه Anti-Flicker Shooting را پیدا کنید و آن را خاموش کنید.
خاموش کردن این حالت اطمینان میدهد که بتوانید Shot Result Preview را مشاهده کرده و تنظیمات فلاش خود را به درستی ارزیابی کنید. این تنظیم اهمیت زیادی دارد، زیرا به شما کمک میکند تا عملکرد فلاش را بهینه کرده و از دقت بالاتری برخوردار باشید.
اختصاص یک کلید برای Shot Result Preview در دوربینهای سونی

Shot Result Preview یکی از قابلیتهای مفید دوربینهای سونی است که امکان مشاهده میزان نوردهی نهایی را فراهم میکند.
در بیشتر مواقعی که در محیطهای داخلی یا استودیو عکاسی میشود، نور محیطی در مقایسه با نور فلاش آنقدر کم است که تأثیر خاصی روی عکس نهایی ندارد. به همین دلیل، زمانی که یک فلاش یا تریگر به دوربین متصل میشود، سونی بهطور خودکار پیشنمایش زنده را خاموش میکند. در این شرایط، ممکن است این سوال مطرح شود که چه زمانی به Shot Result Preview نیاز خواهد بود؟ این قابلیت در مواقعی که تنها از فلاش استفاده میشود و هیچ نور محیطی در عکس وجود ندارد، اهمیت زیادی پیدا میکند. اما در عکاسی فضای باز، ممکن است بخشهایی از صحنه در محدوده نور فلاش قرار نگیرند. برای بررسی این نقاط، معمولاً باید فلاش یا تریگر را خاموش کرد که انجام مداوم این کار چندان راحت نیست.
راهحل سادهترهم، اختصاص یکی از کلیدهای دوربین به قابلیت Shot Result Preview است. با این کار، هنگام فشار دادن کلید تعیینشده، تأثیر نور محیطی در صحنه بهوضوح قابل مشاهده خواهد بود. علاوه بر این، داشتن یک کلید اختصاصی باعث میشود دیگر نیازی به خاموش و روشن کردن دستی تریگر نباشد.
برای تنظیم این قابلیت، مراحل زیر را دنبال کنید :
- به Camera Settings 2 بروید و وارد صفحه 8 شوید.
- اولین گزینه را انتخاب کنید تا به بخش تنظیم کلیدها دسترسی پیدا کنید.
- کلید موردنظر خود را برای Shot Result Preview تعیین کنید. معمولاً کلید C1 گزینه مناسبی است، زیرا در نزدیکی شاتر قرار دارد و استفاده از آن سریع و راحت خواهد بود.
تنظیم ایزو دستی وقدرت فلاش

مشکل اکثر سیستمهای فلاش این است که در حالت TTL، اگر ایزو خودکار روشن باشد، فلاش از تمام قدرت خود استفاده نمیکند. برای آزمایش این موضوع، میتوانید ایزو خودکار را روشن گذاشته و فلاش را به سمت سقف بگیرید.
- تنظیمات دوربین را روی f/8، 1/250 ثانیه و ایزو خودکار قرار دهید و با استفاده از TTL یک عکس بگیرید. اگر در یک اتاق نسبتا بزرگ و تاریک باشید، مشاهده خواهید کرد که ایزو تا 3200 یا حتی 6400 افزایش مییابد.
- حالا ایزو را روی 100 تنظیم کنید و مجدداً با TTL عکس بگیرید. نتیجه نشان میدهد که نوردهی هر دو عکس تقریباً یکسان است.
- اگر فلاش را روی حالت دستی قرار دهید و همان آزمایش را تکرار کنید، ممکن است نور تصویر نسبت به عکسهای قبلی بیشتر شود، که نشان میدهد فلاش در ایزو 100 هم از تمام قدرت خود استفاده نکرده است.
این آزمایش نشان میدهد که ایزو خودکار و فلاش با یکدیگر هماهنگ عمل نمیکنند. ممکن است بپرسید چرا همیشه ایزو را روی 100 قرار ندهیم؟ دو دلیل برای این موضوع وجود دارد:
- فلاش همیشه توان کافی برای نوردهی صحیح در ایزو 100 ندارد.
- استفاده مداوم از فلاش در حداکثر قدرت باعث داغ شدن آن و افزایش مصرف باتری میشود.
اگر مطمئن نیستید که چه مقدار ایزو مناسب است، میتوانید یک مقدار حداکثر (مثلاً 800) تعیین کنید و اجازه دهید دوربین بهصورت خودکار ایزو را تا این مقدار افزایش دهد. این کار باعث میشود آزادی بیشتری در عکاسی داشته باشید، بدون اینکه نگران افزایش بیشازحد ایزو باشید.
نکات مهم در استفاده از فلاش اکسترنال

حال که با نحوه اتصال فلاش اکسترنال به دوربین سونی و نکات آن آشنا شدیم، در ادامه به سراغ نکات مهم در هنگام استفاده از فلاش خواهیم رفت :
۱. نقش دمای رنگ در نورپردازی صنعتی
دمای رنگ یکی از عوامل کلیدی در نورپردازی صنعتی است که مستقیماً بر وضوح جزئیات و نمایش طبیعی رنگها تأثیر میگذارد. نورهای با دمای رنگ پایین، مانند تنگستن، حالتی گرم و متمایل به زرد ایجاد میکنند، در حالی که منابع نوری با دمای رنگ بالا، مانند LEDهای سفید، جلوهای سرد و متمایل به آبی دارند. برای ثبت تصاویر دقیق و حرفهای، پیشنهاد میشود از نورهایی با دمای رنگ نزدیک به نور طبیعی (حدود ۵۵۰۰ کلوین) استفاده کنید. همچنین، تنظیم صحیح وایت بالانس دوربین متناسب با نوع منبع نور، نقش مهمی در جلوگیری از تغییرات ناخواسته رنگی دارد.
۲. استفاده از دیفیوزرها برای کنترل شدت و نرمی نور
شاید به نظر بیاید همیشه شدت و قدرت نور بهتر است اما باید بگوییم این موضوع کاملا اشتباه است، چرا که یکی از هنرهای نورپردازی در عکاسی کنترل آن است؛ برای مثال نور مستقیم در نورپردازی صنعتی، هرچند قدرت بالایی دارد، اما میتواند باعث ایجاد سایههای تند و ناهماهنگیهای نوری شود. برای تعدیل و نرمتر کردن نور، ابزارهایی مانند سافتباکس، چتر عکاسی یا ورقهای ترنسلوسنت به کار میروند که نور را بهصورت یکنواخت پخش کرده و از ایجاد نقاط داغ (Hot Spots) و سایههای نامطلوب جلوگیری میکنند. این تکنیک بهویژه در عکاسی از محصولات با سطوح براق، مانند شیشه و فلز، کاربرد فراوان دارد و به نمایش بهتر جزئیات کمک میکند.
۳. مدیریت نورهای ناخواسته در محیطهای صنعتی
در فضاهای صنعتی، نورهای محیطی کنترلنشده، مانند لامپهای سقفی یا انعکاسهای ناخواسته از سطوح فلزی، میتوانند تعادل نورپردازی را بر هم بزنند. برای کاهش این تأثیرات، میتوان از ابزارهایی مانند پردههای سیاه، فومبوردهای مات یا فلگهای کنترلی برای جذب یا مسدود کردن نورهای مزاحم استفاده کرد. همچنین، اگر شرایط اجازه دهد، خاموش کردن منابع نور محیطی و استفاده از نورهای اختصاصی، بهخصوص در عکاسی محصولات، دقت و کیفیت نهایی تصویر را به میزان قابل توجهی افزایش خواهد داد.
۴. تأثیر جهت نور در نمایش بافت و جزئیات
زاویه و جهت تابش نور تأثیر زیادی در نمایش حجم، بافت و جزئیات یک سوژه صنعتی دارد. نورپردازی از زاویه ۴۵ درجه، یکی از متداولترین روشها برای نمایش فرم و عمق است، در حالی که نورپردازی از بالا میتواند نور یکنواختتری ایجاد کرده و سایهها را به حداقل برساند. در عکاسی از سطوح بافتدار مانند چوب، چرم یا فلز برسخورده، استفاده از نور جانبی باعث برجستهتر شدن بافت و افزایش حس عمق در تصویر میشود. انتخاب زاویه مناسب نور میتواند تأثیر زیادی بر خوانایی و جذابیت بصری عکسهای صنعتی داشته باشد.
سخن اخر
در نهایت، اتصال و تنظیم فلاش اکسترنال به دوربینهای سونی نیازمند دقت و توجه به جزئیات مختلف است. با پیروی از مراحل و نکات ذکر شده در این مقاله، میتوانید تجربهای بیدغدغه و مؤثر از استفاده از فلاش اکسترنال در عکاسی داشته باشید. از خاموش کردن ویژگیهایی همچون Silent Shooting و Wireless Flash تا تنظیمات پیشرفته مانند جبران نوردهی و اختصاص کلیدهای دوربین به قابلیتهای مهم، همگی به شما کمک خواهند کرد تا نورپردازی خود را به دقت تنظیم کرده و بهترین نتیجه را از فلاشهای اکسترنال خود بگیرید. امیدوارم که این مقاله برای شما مفید واقع شود و بتوانید دوربین های سونی خودتان را برای استفاده از فلاش آماده کنید.

سلام ممنون از معرفی این فلش. فلاشهای اکسترنال قدرت نوردهی بسیار بالاتری نسبت به فلاش داخلی دوربین دارن و به شما امکان میدن که نور رو به صورت دقیقتر و خلاقانهتر کنترل کنین، مقاله خوبی بود ممنون.
سلام دوست عزیز نورنگاری
سپاس از حسن توجه شما خوشحالم که مطالب براتون مفید بوده ممنون از ثبت نظرتون شما دوست عزیز 🌹🙏
سلام برای عکاسی در شرایط نوری خاص مثلا نور کم یا نور شدید خورشید ،استفاده از فلاش اکسترنال با دوربین سونی چه مزایایی نسبت به فلاش داخلی دوربین داره؟
سلام دوست عزیز ممنونم!
فلاش اکسترنال نسبت به فلاش داخلی دوربین مزایای زیادی داره، مخصوصاً در شرایط نوری خاص:
قدرت بیشتر: نور قویتر برای نورپردازی بهتر در نور کم یا غلبه بر نور شدید خورشید.
قابلیت تنظیم: کنترل کاملتر روی قدرت، جهت، و زاویه نور (مثلاً بازتاب از سقف).
نور نرمتر و طبیعیتر: امکان پخش نور (Diffusion) یا بازتاب (Bounce) برای سایههای کمتر و ظاهر طبیعیتر.
سرعت شارژ بالاتر: برای عکاسی پیاپی مناسبتره.
حذف قرمزی چشم: با قرار دادن فلاش دورتر از لنز، این مشکل کمتر پیش میاد.
عکاسی خلاقانه: امکان استفاده بیسیم برای نورپردازی از جهات مختلف.
بفلاش اکسترنال کنترل و کیفیت نور بسیار بالاتری رو ارائه میده.
سلام با تشکر از توضیحات کاملتون برای استفاده از فلاش اکسترنال به صورت بی سیم با دوربین سونی، نیاز به تجهیزات جانبی خاصی هست؟
سلام دوست عزیز ممنونم!
برای استفاده بیسیم از فلاش اکسترنال با دوربین سونی، معمولاً به این موارد نیاز داری:
فرستنده رادیویی (Trigger/Commander): روی دوربین نصب میشه و سیگنال بیسیم رو ارسال میکنه.
گیرنده رادیویی: اگر فلاش گیرنده داخلی نداره، بهش وصل میشه تا سیگنال رو دریافت کنه. (خیلی از فلاشهای جدید گیرنده داخلی دارن)
سیستم رادیویی (برخلاف نوری) قابل اعتمادتره و برد بیشتری داره.
سلام ممنون از راهنمای جامع و کاربردیتون.برای مدلهای قدیمیتر دوربینهای سونی که شاید هاتشو متفاوتی داشته باشن، روش اتصال فلاش اکسترنال فرق میکنه یا این راهنما برای همه مدلها کاربردیه؟
سلام دوست عزیز نورنگاری! خوشحالم که مقاله براتون کاربردی بوده سپاس از ثبت نظرتون 🌹🙏
سوال خیلی خوبیه. بله، در مورد دوربینهای سونی، نحوه اتصال فلاش اکسترنال ممکنه برای مدلهای قدیمیتر و جدیدتر متفاوت باشه. این راهنما تا حد زیادی برای سیستمهای جدیدتر کاربردیه، اما برای دوربینهای قدیمیتر باید به نوع هاتشو (Hot Shoe) توجه کرد.
سلام ممنون از توضیحاتتون این توضیحات مربوط به تریگر مخصوص سونی هست و فلش های ttl
امکان استفاده این تنظیمات برای فلشهای معمولی و تریگر های معمولی هست چون من تو آتلیه کلا چیزی نمیبینم بجز ۱ ثانیه در حالت عکاسی